ΑΡΒΑΝΙΤΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ
Το κίνημα Στρατού και Ναυτικού
Πλαστήρας, Γονατάς και Φωκάς, πρωτοστατούν σε Κίνημα από τα νησιά Χίο και Λέσβο – που βρίσκονταν με τις Μονάδες τους, μετά την καταστροφή στην Μικρά Ασία.
Άκουσε το άρθρο
Από τα τέλη Αυγούστου του `22 και την κατάρρευση του μετώπου – οι Ελληνικές Στρατιωτικές Μονάδες από την Μικρά Ασία, περνούσαν κατά΄ κύματα στα νησιά του ΒΑ Αιγαίου, μαζί με χιλιάδες εξαθλιωμένους πολίτες, που αναγκάστηκαν να αφήσουν τους τόπους όπου διαβιούσαν επί αιώνες.
Οι πολιτικοί αδυνατούσαν να διαχειριστούν την κατάσταση, με το λαό να ζητά «εξηγήσεις» -- για το κακό που χτύπησε τη χώρα….και τις επιπτώσεις που θα μπορούσαν να ακολουθήσουν! Την ίδια ώρα, μεγάλες Στρατιωτικές Μονάδες, είτε είχαν αιχμαλωτιστεί, είτε συνέχιζαν να μάχονται στην…. «απέναντι πλευρά».
Η Κυβέρνηση Πρωτοπαπαδάκη παραιτήθηκε και την διαδέχτηκε νέα, υπό τον Νικόλαο Τριανταφυλλάκο. Επρόκειτο για ένα αδύναμο σχήμα, που οι συγκυρίες ‘ το έφεραν’ στην Εξουσία. Πρωθυπουργός και κορυφαία Υπουργικά στελέχη, αδυνατούσαν να ‘συνεννοηθούν’ με τους Επιτελείς των Μονάδων του Στρατού που είχαν «περάσει στα νησιά» -- αλλά και τους Κυβερνήτες των πλοίων του ΠΝ, που με δεκάδες ιδιωτικά πλεούμενα, ‘περνούσαν’ καθημερινά κόσμο προς την Μητέρα Πατρίδα.
Η ΩΡΑ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΑΡΧΩΝ
Οι προσπάθειες των Ανωτάτων Αξιωματικών, να μάθουν τι θα έπρεπε να κάνουν και πώς να αντιδράσουν αναλόγως των εξελίξεων….δεν έβρισκαν «ευήκοα ώτα».
Οι φήμες πως κάποιοι από αυτούς, θα αντιδρούσαν δυναμικά …ήταν καθημερινές – και τελικά δεν έμεινα ως απλές φήμες!
Οι Νικόλαος Πλαστήρας (Μαύρος Καβαλάρης) εκπροσωπώντας τις Στρατιωτικές Δυνάμεις της Χίου, ο επίσης Συνταγματάρχης Στυλιανός Γονατάς ως εκπρόσωπος αυτών της Χίου και ο Αντιπλοίαρχος ΠΝ Φωκάς – αποφάσισαν να κινηθούν! Να σημειωθεί πως ο πρώτο είχε έντονες Βενιζελικές «πεποιθήσεις».
ΚΑΝΟΥΜΕ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ, αυτή ήταν η θέση που εξέφρασαν οι Κινηματίες – που με πλοία και συνοδεία ισχυρών Μονάδων του Ε.Σ, αναχώρησαν για το Λαύριο.
Ενώ γίνονταν αυτά στα νησιά του ΒΑ Αιγαίου, στην Αθήνα, αεροπλάνα της ΠΑ, «με μυημένους πιλότους στο Κίνημα» -- έριξαν χιλιάδες προκηρύξεις προς τον κόσμο, όπου ανέφεραν τις θέσεις και απαιτήσεις τους: «παραίτηση του Βασιλιά Κωνσταντίνου Α` υπέρ του Διαδόχου Διαδόχου, διάλυση της Γ` Εθνοσυνέλευσης, ορκωμοσία νέας Κυβέρνησής, χωρίς κομματικές εξαρτήσεις με στήριξη ξένων δυνάμεων, ενίσχυση των Ε.Δ στην Θράκη και φυσικά τιμωρία και απόδοση ευθυνών στους υπευθύνους της τραγωδίας.
Την επομένη τα πλοία ‘των Κινηματιών’, έδεσαν στο Λαύριο. Οι πρωτεργάτες, ξεκίνησαν για την Αθήνα. Τα νέα τους πρόλαβαν: ο Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α` παραιτήθηκε και στο Θρόνο ανέβηκε ο Γεώργιος Β`. Το τελεσίγραφο των τριών, είχε γίνει αποδεκτό.
Η Κυβέρνηση Τριανταφυλλάκου επίσης παραιτήθηκε, ορκίστηκε νέα υπό των Αναστάσιο Χαραλάμπη με ζωή μόλις μίας ημέρας -- για να ακολουθήσει αυτή υπό τον Σωτήριο Κροκιδά, που απολάμβανε τις εμπιστοσύνης των Κινηματιών, που ουσιαστικά ως ΕΠΑΝΣΤΑΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ, έλεγχαν τα πολιτικά πράγματα στη χώρα. Επικεφαλής ήταν ο Πλαστήρας, που με απόφασή του, όρισε ως Διεθνή εκπρόσωπο της Ελλάδας στο εξωτερικό τον Ελευθέριο Βενιζέλο!
ΤΟΝ ΠΡΟΛΑΒΑΝ
Πλαστήρας, Γονατάς και Φωκάς, κινήθηκαν γρήγορα -- ξέροντας πως καιροφυλακτούσε ο αποστρατευτείς υποστράτηγος Θεόδωρος Πάγκαλος, που έδειχνε να έχει άγριες διαθέσεις. Ο Θ.Π πάντως θα καταλάμβανε την εξουσία μετά από 20 μήνες!
Ο Κροκιδάς, παράλληλα με την πρωθυπουργία, ανέλαβε και καθήκοντα Υπουργού Εσωτερικών. Αρχική επιλογή των Κινηματιών ήταν να ορκιστεί πρωθυπουργός ο Αλέξανδρος Ζαΐμης, που όμως απουσίαζε στο εξωτερικό. Έτσι επελέγη ο Κροκιδάς που επίσης έλλειπε στην ιδιαίτερη πατρίδα του την Κόρινθο. Για τον λόγο αυτό προέκυψε Κυβέρνηση Χαραλάμπη (για μία ημέρα) — μέχρι να επιστρέψει στην Αθήνα ο Κορίνθιος πολιτικός και να αναλάβει! Φυσικά κι επρόκειτο για πρωθυπουργό χωρίς ισχύ….αφού ο Πλαστήρας ήταν αυτός που κατείχε τα ηνία.
Η νέα Κυβέρνηση παράλληλα με την διαχείριση των προσφυγικού και την καταστροφή μέρους του Στρατού στην Μικρά Ασία, με χιλιάδες αιχμαλώτους ή αγνοουμένους --- ασχολήθηκε κι μ την τιμωρία των ενόχων. Ο Κροκιδάς παραιτήθηκε στις 14 Νοεμβρίου, καθώς διαφώνησε με την εκτέλεση των έξη. Διάδοχός του ήταν ο Γονατάς.
ΥΓ -- Στη δίμηνη θητεία της, υπεγράφησαν με εντολή των Κινηματιών, πολλές πράξεις συντακτικού περιεχομένου και βασιλικά Διατάγματα, που ανέστειλαν ή τροποποιούσαν άρθρα του Συντάγματος.
Επίσης στις 11.10.1022, υπεγράφη η Συνθήκη των Μουδανιών -- η χώρα μας απλά προσχώρησε χωρίς να την υπογράψει, λόγω αντιρρήσεων των Κινηματιών -- βάση της οποίας, εκκενώθηκε το Ελληνικό στοιχείο από την Ανατολική Θράκη και τα Ελληνοτουρκικά σύνορα, ορίστηκαν στον ποταμό Έβρο.
Την Κυβέρνηση Γονατά (11/1922 – 1/1924) διαδέχτηκε νέα υπό τον Ελευθέριο Βενιζέλο για διάστημα 5 εβδομάδων (Ιανουάριος/Φεβρουάριος 1924) για να ακολουθήσουν εύχαρι τον Ιούνιο του `25, Κυβερνήσεις υπό τους Καφαντάρη, Παπαναστασίου, Σοφούλη, Μιχαλακόπουλου.
Ακολουθήστε το antenna.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις!